باویل دهکده عالم خیز

معرفی باویل

باویل دهکده عالم خیز | باويل دهكده ي رويايي

رضا پرویزی باویل علیایی
باویل دهکده عالم خیز معرفی باویل

باویل سربلند

جهت شناخت بهتر و بیشتر باویل اینجا کلیک نمایید

مشاهده فیلم های آموزش برنامه نویسی این حقیر از سایت آپارات


مژده مژده مژده... خبر ناب اول:

اولین معلم دبستان هاتف میلان یک باویلی بود

استاد محمد معصومی

که الان در کانادا زندگی می کند

عکس دسته جمعی ایشان در سال 1318 در دبستان هاتف میلان

به همراه دست نوشته خودشان که این عکس را تایید نموده اند:


مژده مژده مژده... خبر ناب دوم:

نصب علم الله بر سر گل دسته مسجد محله پایین

برای مشاهده فیلم های این اتفاق مهم به لینک های زیر مراجعه فرمایید

بخش اول

بخش دوم

بخش سوم

بخش چهارم

فیلم برداری شده توسط جناب آقای مهندس سعید رحیم زاده


مژده مژده مژده... خبر ناب سوم:

عکس مربوط به پویا باستانی رتبه اول کنکور تجربی سال 92 بوده که ایشان نوه دختری خانم دکتر عذرا فردوسی متخصص کودکان هستند والان در رشته پزشکی دانشگاه تهران تحصیل میکنند مادرشان گیتی صارمی دندانپزشک وپدرشان دکتر افشین باستانی متخصص رادیولوژی و پدر بزرگشان یعنی همسر خانم عذرا فردوسی آقای دکتر هوشنگ صارمی متخصص زنان میباشند


مژده مژده مژده... خبر ناب چهارم:

اولین کتاب معرفی آثار تاریخی و فرهنگ و آداب و رسوم باویل منتشر شد

دانلود pdf این کتاب بزودی از همین وبلاگ


مژده مژده مژده... خبر ناب پنجم:

معرفی آقای هادی علیایی به عنوان یکی از پیشکسوتان تاثیر گذار در باویل


مژده مژده مژده... خبر ناب ششم:

گفتگو با مهندس غلامحسین فردوسی پدر بزرگوار رهبر dropbox


مژده مژده مژده... خبر ناب هفتم:

طبق آخرین تحقیق مهندس سپهری از جناب آقای الحاج هادی باویلی اولین مدرسه دخترانه در سطح شهر تبریز توسط پدربزرگ بزرگوار ایشان تاسیس شده است.

این هم مدرک عینی این خبر مهم


خبر ناب هشتم:

طبق آخرین تحقیق مهندس سپهری از جناب آقای الحاج هادی باویلی رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا آقای اوباما از ( کیان نوه استاد ارجمند آقای هادی باویل علیائی ) طبق حکمی تقدیر به عمل آورده است.

این هم مدرک عینی این خبر مهم


مراسم تجلیل از مقام هنری استاد محمدرضا امتنانی و استاد جواد بهمنش راد

به گزارش پايگاه اطلاع رساني شكوه حماسه، همزمان با آیین اختتام جشنواره عکس رضوی، مراسم بزرگداشت مقام هنری استاد محمدرضا امتنانی و استاد جواد بهمنش راد برگزار می‌شود.

این مراسم روز چهارشنبه دوازدهم شهریور ماه سال جاری از ساعت 17 در محل سینما ناجی تبریز با حضور شرکت کنندگان در جشنواره عکس رضوی، هنرمندان عکاس استان، مسئولین فرهنگی هنری استان برگزار خواهد شد.

جواد بهمنش راد متولد 1334 در شیراز، کارشناس ارشد مدیریت، عضو شورای انجمن عکاسی بسیج هنرمندان آذربایجانشرقی بوده و عکاسی خود را از سال 1353 شروع نموده است. وی مدرس عکاسی در دانشگاه بوده و زمینه عکاسی هنری وی معماری، اجتماعی و طبیعت است.

محمدرضا امتنانی متولد 1334 تهران می باشد. ایشان عکاسی را از سال 1347 با خرید دوربین عکاسی شروع کرده و فعالیت هنری خود را در موضوع بتصویر کشیدن زیبایی های طبیعت ادامه می دهند ایشان تداوم هنر خود را بعد از سالیان متمادی در مسیر عکاسی حوزه اندیشه و هنر اسلامی تثبیت کرده که عکاسی از "کنگره عظیم حج" یکی از بارزترین مجموعه های تصویری ایشان می باشد. بطوریکه جامعه هنری ایشان را بعنوان "عکاس حج" می شناسند. فعالیت هنر عکاسی استاد امتنانی، همواره تا به امروز ادامه دارد.

سینما ناجی در تبریز، اول سربالایی ولیعصر(عج)، مجتمع سینمایی 22 بهمن تبریز واقع شده است.


گروه طراحي مدل سازان با تجربه اي بالغ بر بیست و دو سال وبا دراختيار داشتن دستگاههایی چون 3Dپرینتر ( دستگاه حجم ساز ) ، ليزر، پلاتر uvو ... برای اولین بار در استان آذربایجان در راستاي بهينه سازي تكنولوژي ساخت انواع مدلهاي ماكت ، افتخار دارد آمادگي خود را در زمينه ساخت انواع ماكت از پروژه هاي مختلف عمراني، صنعتي، جغرافيائي، سد سازي، تبليغاتي و آموزشي و با كيفيت قابل قبول ارائه نمايد.
قابل ذكر است هدف از چنين فعاليتهائي پائين آوردن هزينه هاي ساخت و ايده آل نمودن هزينه هاي پيش بيني شده اوليه پروژه ها و جلوگيري از پرت وقت، مصالح و طراحي مجدد در حين اجراء و بالا بردن سطح تبليغاتي و ارتباط و ديد كاملاً روشن جهت رؤيت خطاها و مشكلاتي كه حين اجراء پيش خواهد آمد، مي باشد.


جناب آقای امیرعلی کاظم زاده باویل علیائی انتخاب شایسته شما به عنوان قناد برتر شهر تبریز را خدمت شما و خانواده محترم و اهالی علم دوست باویل تبریک و تهنیت گفته و از خداوند منان موفقیت شما و همه جوانان فرهیخته باویل را خواهان و خواستاریم. وبلاگ باویل


و باز صدف گهربار باویل دری دیگر در دل پروراند
این شما و این هم کتاب ارزشمند استاد جواد بهمنش باویل علیاء

موضوع این کتاب، معرفی شهر تبریز از جوانب مختلف است. کتاب مصور حاضر، تلاشی است در راستای معرفی هویت شهر تبریز و نگاهی به آثار معماری این شهر. کتاب، مشتمل بر سه فصل است که عناوین آن‌ها عبارت‌اند از: هویت طبیعی، اقلیمی و محیطی؛ هویت انسانی و اجتماعی؛ و هویت فضایی و کالبدی. لازم به ذکر است که در فصل اخیر، بسیاری از بناهای تاریخی این شهر از جنبه‌های مختلف معرفی گردیده‌اند.


استاد جواد بهمنش راد باویل علیاء در حال دریافت تقدیرنامه به جهت حضور فعال در حادثه زلزله اهر
----------------------------------------
جناب آقای مهندس آیدین طاووسی انتخاب شایسته شما به عنوان دانشجوی ممتاز دانشگاه سراسری تبریز در رشته عمران و راهیابی بدون کنکور شما به مقطع کارشناسی ارشد را خدمت شما و خانواده محترم و اهالی علم دوست باویل تبریک و تهنیت گفته و از خداوند منان موفقیت شما و همه جوانان فرهیخته باویل را خواهان و خواستاریم. وبلاگ باویل


سرکار خانم آرزو لشکری انتخاب شایسته شما به عنوان دانشجوی ممتاز دانشگاه سراسری تبریز در رشته روانشناسی و راهیابی بدون کنکور شما به مقطع کارشناسی ارشد را خدمت شما و خانواده محترم و اهالی علم دوست باویل تبریک و تهنیت گفته و از خداوند منان موفقیت شما و همه جوانان فرهیخته باویل را خواهان و خواستاریم. وبلاگ باویل


یادش بخیر چند ماه پیش این درخت تاریخی که مایه مباهات باویل و شهرستان بود

این شکلی بود اما خبر که دارین به بهانه ی ... زدنش



عکسی بسیار زیبا و قدیمی ارسالی از مهندس سپهری

عکس دسته جمعی از مکتب خانه 70 سال قبل باویل


عکسی از درب قدیمی باویل ارسالی از مهندس سپهری


مشاهده باویل از طریق ماهواره

انتقادات و پيشنهادات شما عزيزان راه گشاي ما خواد بود.


جهت شناخت بهتر باویل حتما به بخش های

وضعیت تحصیلات تکمیلی در باویل

پیشکسوتان

معرفی افراد موفق و کارآفرین

مقالات

حتما سری بزنید


آمار شهدای باویل

روحشان شاد و راهشان پر رهرو باد

گفتگو با خانواده شهید علی پرویزی

خاطره آقای صمد میزایی درباره شهید علیرضا پرویزی

گفتگو با خانواده شهید علیرضا پرویزی

مشاهده بقیه خاطرات شهدای باویل از سایت آپارات

تصاویر یادواره (28 بهمن 1390)


بخش جدید اختراعات و اکتشافات روز در خدمت شماست حتما سر بزنید

مطمئن باشید پشیمان نمیشید


سامانه جستجوی پزشک در سراسر کشور بر حسب نظام پزشکی و مشخصات شخصی

برای ورود به سامانه اینجاکلیک کنید


دوستان عزیزی که می خوان ما رو در قرار دادن پست ها یاری کنن می تونن مطالبشون رو اگه کوتاهه از بخش ارسال نظر در تمامی پست ها و اگه طولانیه بصورت فایل به ایمیل reza_bavil@yahoo.com ارسال کنند.

با تشکر پیشاپیش مدیر سایت


بنا به درخواست دوست بزرگوارم جناب آقای محمد سیفی پستی جدید به بخش باویل دهکده رویایی اضافه شده که امید دارم به کمک خود ایشان این بخش کامل تر گردد:

جهت ورود کلیک کنید


بنا به درخواست برخی از دوستان جهت اطلاع آشنایان از اخبار فوتی که در باویل اتفاق افتاده

بخش جدید اخبار فوت راه اندازی شد


معرفی شهرستان اسکو:

موقع طبیعی
اسکو در دامنه رشته کوههای سهند غربی و سلطان داغی و ارشد داغی قرار گرفته است، کوه سلطان داغی در اوایل دوران چهارم زمین شناسی دارای بارگاه و سیرک یخچالی بوده و آثار فرسایش یخچالی در جبهه شمالیش نمایان است.
آب و هوای اسکو در تابستانها معتدل و در زمستانها سرد و یخ بندان است.
رود اسکوچای و آجی چای که از بلندیهای سهند روانند زمین‌ها و باغهای این منطقه را سیراب می کنند.
درآمد
کشاورزی و باغداری و تهیه و تولید انواع فرآورده‌های کشاورزی و میوه و خشکبار از منابع مهم درآمد اهالی است.
مردم علاوه بر کشاورزی و باغداری و دامداری به کارهای داد و ستد و خدمات دولتی و کارهای کارگری و کارخانه‌ای سرگرمند. دستگاههای ابریشم بافی مصنوعی و طبیعی، اسکو از اهمیت فراوانی برخوردار است و پارچه‌های آن میان زنان شاهسون ترکمن طرفداران بسیار دارد.
دامداری اسکو بواسطه مرتعهای سرسبز رونق دارد، زنبورداری آن نیز ارزش اقتصادی دارد.
پنجشنبه بازار اسکو، سه شنبه بازار خسروپرویز پراهمیت است.
آثار تاریخی
خانه‌هایی که در دل کوه در روستای کندوان کنده و محل سکونت عده‌ای از اهالی است ارزش تاریخی دارد.
قدیمی‌ترین مآخذ نام اسکو کتیبه سارگن دوم پادشاه آشور (714ق م) از اسکو بنام اسکوئیه سخن به میان آمده است.
حمدالله مستوفی این ناحیه را باویل رود خوانده و اسکو ی اسکویه را یکی از دهات آباد آن میداند که دارای 25 دیه است و باویل خسروشاه میلان و اسکو و فسقندیس از معظمان آن ناحیه است.
جمعیت
در سرشماری 1375شهر اسکو 14383 نفر جمعیت داشت که 7246 نفر مرد و 7137 نفر زن و 3806 خانوار بود.
سابقه تاریخی اسکو
اسکو از قدیمیترین و مهمترین بخشهای تبریز و آذربایجان است. کهنترین مآخذی که نام اسکو (اسکویه) در آن آمده شاید کتیبه سارگن دوم شاه آشور باشد، سارگن در ال 714 ق- م همراه سپاهیانش پس از تصرف ولایت اوئیشدیش و آبادیهای واقع در میان کوه اوآنوش و دریاچه ارومیه، به ناحیه اشکایا دس یافت و درین منطقه 115 آبادی را از میان برد.
اسکوی کنونی در دامنه غربی کوه سهند، قلعه مرزی اوراتوها بود. سارگن دوم کرانه شرقی دریاچه ارومیه را با آهنگی تند درنوردید اما مردم محل با افروختن آتش بر بلندیها، نزدیک شدن دشمن آشوری خود را خبر کردند؛ از اینرو مردم گریختند و درین لشکرکشی نخست اوشکایا (اسکو) اشغال شد و آنگاه روستاهای آن ویران گشت دیوار قلعه نگهبان چهار متر قطر داشت.
از دوران ماد تا پایان روزگار ساسانی، سخنی از اسکو به میان نیامده است. در کتابهای جغرافیانویسان نام شهرکی به نام اسکو دیده می‌شود، حمدالله مستوفی در قرن هشتم اسکویه یا اسکورا یکی از روستاهای بزرگ ناحیه باویل رود گفته.
از قرن هشتم به بعد همواره از آبادانی باویل رود و اسکو سخن فراوان به میان آمده است.
نخستین مدرسه اسکو در سال 1328 هـ ق گشایش یافت. اما این مدرسه در سال 1336 هـ ق بواسطه خشکسال و گرانسال تعطیل گشت.20
محققان اسکورا با اوشکایای کهن یکی می‌دانند (آروتونیان، 48512، دیاکونف، 216). چنانکه از مآخذ آشوری برمی‌آید، او شکایا شهری دارای قلعه بوده که در شرق دریاچۀ ارومیه و در دامنۀ کوه سهند قرار داشته است (اروتونیان، همانجاها). ضخامت باروی این دژ 8 ذرع گزارش شده است. (هرتسفلد،12). محققان معتقدند که جائی به نام او شکایا در ناحیه خور خور که در کتیبه آرگیشتی اول در شرح لشکرکشی سال دهم وی (777ق م) آمده است، همان او شکایا در مآخذ آشوری است (آروتونیان، 48). براساس سنگ نوشته‌های متعلق به شاه آشور سارگن دوم (722 ق م)، در جریان حملۀ وی به حدود اورارتو، او شکایا که در آن هنگام دژ مرزی اورارتو بود، بدون پیکار به تصرف آشوریان درآمد و با شمار دیگری از روستاهای پیرامون آن به آتش کشیده شد (دیاکونف، همانجا). پس از آن نامی از او شکایا در منابع دیده نمی‌شود. در دوره اسلامی، حمدالله مستوفی در نزهة القلوب از اسکو به عنوان یکی از آبادیهای بزرگ ناحیه، باویل رود و در کنار باویل، خسروشاه، میلان و فسقندیس نام می‌برد که در 4 فرسنگی تبریز قرار داشته است (ص90). در عالم آرای نادری اسکو از نقاط آباد آذربایجان معرفی شده است (مروی، 2/664). در جنبش مشروطه، مردم اسکو در کنارمردم تبریز با قوای دولتی و قزاقان روس به مبارزه برخاستند. (صفایی، 399).


موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

فهرست روستاهای شهرستان اسكو

ردیف نام روستا کد روستا نام دهستان نام بخش
1 باويل سفلي 023029306 باويل مركزي
2 باويل عليا 021029307 باويل مركزي
3 بايرام 018029345 باويل مركزي
4 ديزج 018029350 باويل مركزي
5 كله جاه 021029314 باويل مركزي
6 اسکندان 024029302 سهند مركزي
7 اسفنجان 024029301 سهند مركزي
8 آمقان 029029304 سهند مركزي
9 کندوجان 027029315 سهند مركزي
10 غصرود 029029310 سهند مركزي
11 دره نامشخص سهند مركزي
12 مجادشین 030029319 گنبر مركزي
13 اربط 030029300 گنبر مركزي
14 اشستان 031029303 گنبر مركزي
15 گنبرف نامشخص گنبر مركزي
16 گرد آباد 031029312 گنبر مركزي
17 سرای 001029916 جزيره ايلخچي
18 آق گنبد 003029910 جزيره ايلخچي
19 قیچاق 001029920 جزيره ايلخچي
20 گمیچی 001029924 جزيره ايلخچي
21 بیگلو 008029346 شوركات جنوبي ايلخچي
22 زین الحاجیلو 005029411 شوركات جنوبي ايلخچي
23 میرجانلو 004029417 شوركات جنوبي ايلخچي
24 خاصه لر 006029349 شوركات جنوبي ايلخچي
25 مهدینلو 005029418 شوركات جنوبي ايلخچي
26 خاصبان 009029348 شوركات جنوبي ايلخچي
27 کرد لر 006029357 شوركات جنوبي ايلخچي
28 سرین دیزج 008029351 شوركات جنوبي ايلخچي
29 خور خور 004029410 شوركات جنوبي ايلخچي

موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

محله های قدیمی باویل

مناطق و میادین:

۱- اوکمر : نام سنگی بزرگ بالای کوه کناری جاده ورودی باویل

۲- کوشن: نام ایستگاه ورودی باویل

۳-تازا یول: نام جاده ورودی به میدان باویل

۴-محله: میدان امام خمینی است که مسجد جامع و درخت تنومند و تاریخی  چنار باویل در آنجا قرار گرفته

۵- آرا میدان: نام قدیمی میدان ناصر خسرو باویل

۶- آشاغا میدان: نام میدان پایین که مسجد حضرت ابوالفضل و درخت تنومند و تاریخی قره آقاج در آن قرار گرفته

۷-کوهوللر: نام منطقه ای کوهستانی در باویل که قبور زیارتی نیز در آن قرار دارند در ضمن میدان فوتبال قدیمی باویل نیز در آنجا قرار گرفته

چشمه ها و قنات ها:

۱- آلباتون: نام منطقه ای سرسبز حاوی استخری زیبا در ورودی جاده باویل

۲- زن بوغان: نام استخری کم آب در باویل

۳- شیل اندوز: نام استخری زیبا و پر آب و حاوی ماهی های فراوان در باویل که شهرت استانی دارد

۴- صاحب دیوان: نام چشمه ای در حد فاصل باویل علیاء و سفلی

۵- امیر چشمه سی: نام چشمه ای پر آب و گوارا که از آن در قدیم برای آب چای و خوردنی اسفاده می شد

۶-حاج بین: نام قناتی پر آب در باویل

۷- عرقستان: نام قناتی بسیار پر آب و خنک و گوارا در باویل

۸-وریان: معروف ترین و پرآب ترین قنات باویل

۹- انناوا: یکی دیگر از قنات های پر آب باویل

۱۰- ماتور:تنها موتور آب موجود در باویل

۱۱-دیزک: نام قناتی کم آب در باویل که محل فوت آقای یعقوب شوری نیز بوده که برای لایروبی وارد آن شده بود.

۱۲-محمداو: نام قناتی در باویل

۱۳- حسین آباد: نام قناتی در باویل

۱۴- عسگر آباد: نام قناتی پرآب در باویل که از آن برای شست و شوی لباس و ماشین و فرش و ... استفاده می گردد.

.....

ادامه دارد...


موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

آیا پیامبر اسلام یا یکی از ائمه صحابه ای به نام قیس بن اشعث بن قیس دارند و آیا این شخص یا کسی دیگر ا

آیا پیامبر اسلام یا یکی از ائمه صحابه ای به نام قیس بن اشعث بن قیس دارند و آیا این شخص یا کسی دیگر از صحابه ائمه در سردرود (از توابع تبریز) دفن گردیده است یا خیر؟
بخش اول این سؤال در جواب نامه شماره 10767 جواب داده شد.
در جواب آن نوشتیم که اشعث‏بن قیس کِندی از اصحاب پیامبر بود و مرتد و ملعون گردید( رجال الشیخ.) این شخص، قاتلان حضرت علی(ع) را هم یاری داد() پسر او محمد از قاتلان حضرت مسلم بن عقیل (قاموس‏الرجال تستری.) است. پسر دیگر قیس، از قاتلان امام حسی منتهی‏الامال.
ن(ع) است و دخترش جُعده قاتل امام حسن مجتبی(ع) است( همان). بنابراین اشعث‏بن قیس و محمد بن اشعث بن قیس و قیس‏بن اشعث بن قیس از قاتلان امامان به شمار می‏روند.
اشعث پیامبر را دیده است، پدرش قیس هم پیامبر را دیده است، پسرش محمد هم پیامبر را دیده است( تنقیح‏المقال، فهرست الفبایی، ج 1.) و به احتمال زیاد، قیس هم پیامبر را دیده باشد چون برادرش محمد، پیامبر را دیده است. با این محاسبه، اشعث، پدرش قیس، پسرانش محمد و قیس همه از صحابه به شمار می‏روند ولکن همه‏شان مرتدّ و ملعون گردیدند و هیچ‏کدام انسان مؤمنی نبودند.
نویسنده تنقیح‏المقال، بسیاری از صحابه پیامبر را آورده و کسانی از صحابه را که نامشان قیس است ذکر کرده است و در میان آنان که اسمشان قیس است، قیس بن اشعث نیاورده است ولکن من احتمال می‏دهم که قیس بن اشعث هم پیامبر را دیده باشد و چون هر کس که پیامبر را ببیند صحابی نامیده می‏شود، پس قیس بن اشعث هم می‏تواند صحابی به حساب بیاید ولی صحابی ملعون و اهل آتش.
در میان اصحاب امامان، یک نفر به نام قیس بن اشعث بن سواد آورده شده‏است و گفته‏اند که این شخص از اصحاب امام حسن(ع) است و اضافه کرده‏اند که به احتمال زیاد این قیس بن اشعث بن سواد غیر از آن قیس بن اشعثی باشد که از قاتلان امام حسین(ع) است( معجم رجال الحدیث).
و برخی احتمال داده‏اند که این دو یکی است( مستدرکات علم الرجال، ج 6، ص 284، شیخ علی نمازی). بنابراین نمی‏توان به طور قطع گفت که قیس بن اشعث بن قیس از صحابه پیامبر است، گرچه من احتمال می‏دهم از صحابه باشد.
آنچه یادآوری آن لازم است این است که از دیدگاه علمای امامیه صحابی بودن ارزش معنوی نیست و ممکن است کسی صحابی باشد و اهل آتش باشد مانند اشعث‏بن قیس.
مزار قیس در سَردرود تبریز
حمدالله مستوفی قزوینی در نزهة‏القلوب آورده است:«و از صحابه رسول(ص) به کوه سهند، اسامة بن شریک، و بر کنار «سراو رود» مزار ابوالمحجن و به مقبره «سردرود» مزار «قیس» و در «باویل رود» مزار عجل و به مقبره «سرخاب» مزار امیة بن عمرو بن امیه» نزهة‏القلوب، تصحیح لِ‏اِسترانج، ص 78، س 18).
همان طوری که ملاحظه می‏کنید، براساس نوشته حمدالله مستوفی، کسی که در سردرود تبریز دفن شده، نامش قیس است و صحابی هم هست. براساس شمارش صاحب تنقیح‏المقال، از صحابه پیامبر یکصد و یازده نفرشان قیس هستند و این قیس که در سردرود تبریز است، معلوم نیست کدام یک از آنهاست. البته توجه داشته باشیم که درمیان این 111 نفر، هیچ کدام به نام قیس بن اشعث بن قیس نیست و نیز توجه داشته باشیم که صاحب این مزار، اگر انسان خوبی نبوده مردم، قبر او را در طول این قرن‏های طولانی، حفظ نمی‏کردند. براساس نوشته مستوفی، می‏توان مزار قیس را به عنوان مزار حفظ و زیارت کرد.
حافظ حسین کربلایی معروف به ابن الکربلایی در کتاب «روضات الجنان و جنّات الجنان» مجلد اول، ص 25 می‏گوید:مزار قیس در سردرود است که دِهی است از ده‏های سرد صحرا. صاحب تاریخ گزیده هم مشارالیه را از جمله صحابه و مدفون در نواحی تبریز شمرده است. مردم آن دیار می‏گویند:قیسی میوه‏ای است که به این قیس منسوب است. مزار قیس برای اهل حال، فیوضات بی‏نهایت دارد و معلوم نیست که قیس از شهدای اول است و یا ثانی( چاپ بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1344، تصحیح جعفر سلطان‏القرّائی).
بنابراین، مزار سردرود، بر پایه نوشته حمدالله مستوفی و ابن‏الکربلایی مزار قیس است، از صحابه رسول خدا است و معلوم نیست کدام قیس است و حتما هم قیس بن اشعث که از قاتلان امام حسین(ع) است نیست و مردم می‏توانند به زیارت آنجا بروند و به پیامبر و امامان توسل بجویند.
این نکته را هم باید یادآوری کنم که چهارصد سال پیش ملامحمد امین حشری تبریزی کتابی به نام «روضه اطهار» نوشت. این کتاب را از کتاب روضات‏الجنان و جنات‏الجنان حافظ حسین کربلائی تبریز ساخته و بافته و اضافاتی هم کرده است ولکن اضافاتش و نیز اصل کار او غیرقابل اعتماد است. در این روضه اطهار اضافه کرده که پدر قیس که در سردرود است اشعث است.
این سخن حشری درست نیست و آنچه که مأخذ و منبع است، نزهة‏القلوب و روضات‏الجنان و جنات‏الجنان است.
از آنچه گذشت معلوم شد که این قیس، از اصحاب پیامبر خدا است و قیس بن اشعثِ ملعون نیست.
برای آگاهی بیشتر می‏توانید به منابع و مآخذ دیگری مراجعه کنید.

موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

رشته کوه سهند در جغرافیا

موقعيت جغرافيايي سهند

كوهستان سهند پس از سبلان يكي از بزرگ‌ترين و مهم‌ترين برجستگي‌هاي آذربايجان و از معروف‌ترين كوه‌هاي آتشفشاني خاموش ايران است كه در 50 كيلومتري جنوب تبريز و شمال مراغه و بين 46 درجه و 12 دقيقه تا 46 درجه و 20 دقيقه طول شرقي و 37 درجه و 20 دقيقه و 37 درجه و 35 دقيقه عرض شمالي قرار دارد.

بلندترين قله سهند جام‌داغي به ارتفاع 3710 متر (12130 پا) است و از تعداد زيادي قله‌هاي آذرين تشكيل يافته است كه بلندي 17 قله آن از 3000 متر تجاوز مي‌نمايد و از شهر تبريز 8 قلل سهند كه ارتفاع آنها از 3200 متر تجاوز مي‌كند و در اطراف سلطان‌داغي در مغرب كريم‌داغي و ليقوان‌داغي در شرق آن قرار دارند به وضوح و آشكار ديده مي‌شود.

قله منفرد و آتشفشاني خاموش سهند در ميان جلگه آذربايجان قد برافراشته است. اين كوهستان آتشفشاني خاموش، شبيه آرارات، البرز و سبلان بوده و خط‌فاصل بين دو توده خروجي البرز و توده ارمنستان را به وجود آورده است.

كوهستان سهند در مركز يك جلگه گرم در تابستان و نزديك به يك درياچه وسيع كه تبخير آبش قابل توجه است (درياچه اورميه) و بيشترين ابرها را جلب مي‌كند، قرار دارد.

اين ارتفاعات قابل ملاحظه، رطوبت هواي مناطق مجاور را به سهولت به طرف خود جلب مي‌نمايد، به نحوي كه تا اوايل تير ماه پوشيده از برف مي‌باشد و گاهي در جبهه شمالي آنها، برف از سالي به سال ديگر باقي مي‌ماند.

ارتفاع متوسط سهند 2200 متر بوده در آن بريدگي‌هاي سخت، دامنه‌ها، شيب‌هاي تند با تنگه‌هاي باريك و رشته‌هاي كشيده شده در موازات هم به وجود آمده است. در اين دره‌ها و تنگه‌هاي كوهستاني، رودخانه‌هاي پرآبي به سوي دو آبگير عمده آذربايجان يعني درياچه اورميه و دره قزل‌اوزن جريان دارد.‏

جهت رشته‌ كوه‌هاي سهند اكثراً به صورت شرقي- غربي است ولي در مجموع، كوه‌هاي سهند به صورت شعاعي در جهات مساوي كشيده شده‌اند حد شرقي سهند، شهرستان هشترود تا دره قزل‌اوزن و حدغربي آن سواحل شرقي درياچه اورميه مي‌باشد.(1)‏

چين‌ خوردگي اساسي كوهستان سهند از گروه آلپي دوران سوم بوده و در دوران چهارم سطح قلل آن به واسطه عوامل خارجي فرسايش يافته است. رسوبات آبرفتي اين كوهستان و مواد و گدازه‌ها پس از عمليات آتشفشاني تا مسافت دورتري، مناطق اطراف را پوشانيده است كه به حوزه‌هاي تبريز، اسكو، مراغه، آذرشهر، عجبشير، هشترود، بستان‌آباد و سهندآباد معروف هستند.‏

دهانه قله جام‌داغ در مغرب و مشرق بي‌اندازه پاره شده است و اين قله در سمت جنوب، سوار بر جلگه مراغه بوده و از همه بلندتر است و از تبريز به وضوح ديده نمي‌شود. قله جام‌داغي در ميان مردم به بلندترين قله سهند معروف شده است ولي به تحقيق، قله قوش‌‌گل داغي يا كمال‌داغي از تمام قلل سهند بزرگتر است و سومين قله به نام حرم‌داغ قرار گرفته كه 3562 متر ارتفاع دارد. كوهستان سهند در نزد مردم آذربايجان از يك حالت تقدس خاصي برخوردار است و با ديده احترام به آن مي‌نگرند.‏

معروف‌ترين قلل مركزي سهند به نام‌هاي چماقلوداغ، شكرداغ، اوليا يا دويشلرداغي مشهور هستند كه دره‌هاي باصفاي بايندر و شاه يوردي را به وجود آورده‌اند.‏

در جبهه شمالي سهند مشرف بر جلگه تبريز و بستان‌آباد، كوه‌هاي بويوك‌داغ، كمال‌داغ، ليقوان‌داغ، بركت‌داغ، بوزداغ، دميرچي، زري‌داغ، الوان‌داغ، قازان‌داغ و موتال‌داغ واقع شده‌اند.‏

در شمال غربي سهند كه شهرستان اسكو و روستاهاي مهم‌اش در دامنه‌هاي آن قرار گرفته‌اند، كوه سلطان‌داغي به چهارمين قله سهند با 3476 متر ارتفاع واقع است و در قله آن زيارتگاه سلطان حسام‌الدين فرقد وجود دارد. از كوه‌هاي مهم سهند در بخش اسكو، كوه‌هاي ارشدداغ، نوورداغ، قارميش‌داغ، كندوان‌داغ و قزل‌داغ هستند.‏

غربي‌ترين كوه‌هاي سلسله كوه‌هاي سهند كوه‌هاي منطقه آذرشهر (دهخوارقان) است كه با شيب ملايمي به سوي درياچه اورميه كشيده شده‌اند. معروف‌ترين كوه‌هاي سهند در بخش آذرشهر، كوه قرمز‌گول، يارقان، دستجرد، قاف‌داغي (قافلاتنا) قبله‌داغي و پيرچوپان هستند.‏

در بخش شرقي عجبشير در فاصله 30 كيلومتري آن كوه‌هاي معروفي از سهند قرار گرفته‌اند كه مي‌توان از كوه‌هاي باراز، ينگجه، قلعه ضحاك (داش قلعه) هرگلان‌داغ و قوزلوجه نام برد.‏

كوه‌هاي جنوبي سهند همگي مشرف به جلگه مراغه هستند. معروف‌ترين قله اين كوه‌ها قشلاق داغي است. در مشرف سهند، كوه آق‌داغ واقع شده كه 2950 متر ارتفاع دارد. علاوه بر قلل نام برده، در روي خطي به طول 40 كيلومتر، پيش كوه‌هاي متعدد سهند قرار دارد. كه شامل قله‌ها و ارتفاعات متوسطي هستند. دره‌ها و دامنه‌هاي سهند را بزرگ‌ترين و عالي‌ترين مراتع و علفزار پوشانيده است و در سايه آب و هواي لطيف و آب‌هاي زلال آن، بديع‌ترين و بي‌نظيرترين گلزارها و چمن‌زارهاي سرسبز و خرم خلق شده است كه به همين مناسبت، سهند را عروس كوهستان‌هاي ايران گويند.

زمين‌شناسي سهند

در فلات آذربايجان چندين رشته كوه جوان آتشفشاني وجود دارد كه يكي از آنها كوهستان سهند در جنوب تبريز و شمال مراغه است.

رشته كوه‌هاي شمال غربي ايران در آذربايجان كه سهند يكي از آنهاست، دنباله رشته كوه‌هاي قفقاز به شمار مي‌آيد و مركب از چند رشته متمايز است و ساختمان زمين‌شناسي آنها مختلف بوده، از شمال غربي به جنوب شرقي امتداد يافته‌اند.‏

از شاخه‌هاي متعددي كه از رشته كوه‌هاي اصلي جدا شده، دره‌هاي كوهستاني و هامون بسته‌اي را به وجود آورده‌اند كه در يكي از آنها درياچه آب شور اورميه قرار دارد.‏

در حاشيه فلات آذربايجان برجستگي‌هايي نظير قفقاز روسيه و تروس تركيه واقع شده‌اند كه فشارهاي وارده از دو طرف، سبب ايجاد شكست‌هايي در آن گرديده و از اين شكاف‌ها و گسله‌ها، كوه‌هاي آتشفشاني آرارات، سبلان، سهند و قره‌داغ به وجود آمده و حوضه‌هاي آبي نظير درياچه اورميه و درياچه وان تركيه پيدا شدند.

كوهستان سهند مانند البرز و سلسله جبال قفقاز، در رديف رشته كوه‌هايي است كه از چين‌خوردن و بالا آمدن رسوبات تشكيل شده است.‏

از نظر ديرين‌شناسي، در منطقه آذربايجان، فشارها و چين‌خوردگي‌ها مربوط به زمين‌شناسي متعلق به دوره پرمين دوران اول و دوره ائوسن دوران سوم تشخيص داده شده است.‏

ــــــــــــــــــ

1- دومرگان، ژاك: مطالعات هيئت علمي فرانسه در ايران، ترجمه دكتر كاظم وديعي چاپ چهر، تبريز، 1339 ، ص 350

 

‏2- مرحله دوم فعاليت آتشفشاني كه با گسترش اينمبريت‌ها، مشخص مي‌گردد با انفجار آتشفشاني همراه بوده و در آخر دوره ميوسن صورت گرفته است.

3- مرحله فعاليت آتشفشاني جديد مربوط به پليوسن- كواترنر (دوران چهارم) موجب خروج گدازه‌هاي اسيدي و تشكيل مخروط‌هاي آتشفشاني جديد و متصل بر پايه‌هاي مواد آذرين قبلي گرديده است.

با توجه به ضخامت مواد آتشفشاني و يافته‌هاي سن‌نگاري (بررسي عمر طبقات) به نظر مي‌رسد كه بيشترين فعاليت‌هاي آتشفشاني سهند در بخش شمالي و متعلق به اواخر پليوسن و اواخر پليوستوسن مي‌باشد و از قارميش‌داغ و تورپاقلو (محدوده كندوان) مراكز اصلي آتشفشاني سهند اينمبريت‌ها و گدازه‌هاي آندزيتي فوران نموده‌اند. (معين وزيري- 1375، ص128)

با توجه به اين امر چنين به نظر مي‌رسد  كه (قارميش‌داغ) پس از فوران اينمبريت‌ها يك فرونشستي (كالدرا) به وقوع پيوسته است. آنگاه در امتداد گسل‌هاي حلقوي، گدازه‌هاي داسيتي بيرون ريخته‌اند كه گدازه‌هاي داسيتي برجستگي‌هاي حلقوي و خط‌الراس هلالي شكل اطراف مخروط آتشفشاني قارميش‌داغ را به وجود آورده‌اند.‏

مخروط آتشفشاني بخش‌هاي غربي اين توده نسبتا جوان‌تر از بقيه هستند. مخروط‌ها و گنبدهاي آتشفشاني (توش‌كوه= ترشكي‌داغ)(1) در حوضه غربي آذرشهر از مخروط‌هاي آتشفشاني جوان متعلق به دوره كواترنر محسوب مي‌شوند كه عمدتا از آندزيت‌ها تشكيل شده‌اند.

چينه‌شناسي پايه روسوبي و تشكيلات آتشفشاني سهند

‏1- چينه‌شناسي تشكيلات پايه رسوبي

زيربناي توده سهند رسوبي است و مواد آتشفشاني بر روي رسوبات دوران مختلف زمين‌شناسي (از پالئوزوئيك) تا ميوسن قرار گرفته است. اين تشكيلات رسوبي با وجود داشتن رخسارهاي دوره‌اي مشابه و يكسان در تمامي دامنه‌ها و مناطق مختلف توده سهند يكنواخت نمي‌باشد. زيربناي رسوبي و قديمي فعال كه در ارتفاع سه هزار و 100 متري و در انتهاي چيني بولاغ نماينده وجود ارتفاعاتي در اين منطقه قبل از شروع و فعاليت‌هاي آتشفشاني مي‌باشد كه در اثر فعاليت‌هاي تكتونيك بالا آمده است.(2)‏

تشكيلات سنگ كف توده آتشفشاني سهند در دامنه شمالي، متعلق به دوره كرتاسه تا اوايل ميوسن مي‌باشد. رسوبات كرتاسه در اين توده اغلب از لايه‌هاي متناوب آهك و مارن تشكيل مي‌شوند رسوبات ميوسن شامل كنگلومرا، مارن و ماسه‌سنگ است اما در روي اين رسوبات زيرچينه‌اي، توف‌ها نيز وجود دارند كه متشكل از رس‌هاي ميوسن هستند كه داراي مخروط آتشفشاني به صورت مرتفع قرار گرفته است.‏

قديمي‌ترين تشكيلات رسوبي متشكل از لايه‌هاي آهكي است كه بر روي رسوبات تخريب متشكل از كنگلومرا، ماسه‌سنگ‌هاي سرخ، متعلق به دوره (هلوسن= ميوسن) همچنين رسوبات تغييري شكل از گچ‌ها و ماسه‌هاي سنبه‌اي قرار گرفته‌اند بنابراين با توجه به مواد مذكور مي‌توان گفت كه توده كوهستاني سهند، توده‌هاي متشكل از مواد آتشفشاني است كه به صورت (آگرشيب) بر روي پايه رسوبي چين‌خوردگي و فرسايش يافته قرار گرفته‌اند.

قرارگيري مواد آتشفشاني بر روي مارن‌هاي دوران سوم، در جنوب تبريز در مسير جاده تبريز به باسمنج كاملا به چشم مي‌خورد.

در مسير گردنه (آق‌يوقوش) در جاده تبريز- باسمنج، لايه‌هاي رسوبات ريز و رنگي به صورت طبقات موازي به چشم مي‌خورد كه در بين لايه‌هاي اين طبقات مارني فسيل‌هاي ماهي‌هاي آب شيرين پيدا شده است كه داراي 36 مهره بوده و به طول 15 تا 20 سانتيمتر درازا داشته‌اند و به نظر مي‌رسد كه درياچه قسمت شرقي تبريز در معرض ريزش خاكسترهاي آتشفشاني سهند به طور كلي از بين رفته و ماهي‌ها در لايه‌هاي طبقات آن باقي مانده‌اند.‏

‏2- چينه‌شناسي تشكيلات آتشفشاني سهند ‏

با عنايت به مراكز آتشفشاني (قرمزگل) آذرشهر، به نظر مي‌رسد كه اولين فعاليت‌هاي آتشفشاني سهند از جنوب شرقي آبادي قرمزگول در شرق آذرشهر شروع شده است. (معين وزيري 13:1375) بنابراين مي‌توان شروع فعاليت‌هاي آتشفشاني سهند را به اواخر ميوسن (دوران سوم) نسبت داد اين استناد به اين دليل است كه در منطقه آذرشهر، كلنگلومراهاي قرمزگول در زير تشكيلات پليوسن تبريز قرار گرفته است.‏

توده سهند (دوره ميوسن) دوره خساره از مولد (تيروكلاستيك) اين اينمبريت‌ها و برش‌هاي آتشفشاني است كه عمدتا شامل قطعات داسيت، ريوداسيت و آندزيت مي‌باشد.

فوران گدازه‌هاي آندزيتي بخش مركزي و جنوب غربي سهند، در اواخر ميوسن اما بعد از فعاليت‌هاي آتشفشاني قرمزگول صورت گرفته است.

البته فعاليت‌هاي آتشفشاني در سهند در طول دوره پليوسن نيز دنبال مي‌شود كه حاصل آن جايگزين شدن ساير مواد آتشفشاني به جاي اينمبريت‌هاست. ضخامت مواد آتشفشاني كه روي زيربناي رسوبي را مي‌پوشاند بيش از 800 متر برآورد شده است.

ولكانوسديمانترها از تشكيلات مهم سهند محسوب مي‌شوند. اين سري متشكل از تناوب لايه‌هاي توف، سينريت آبرفت‌هاي دانه درشت لايه‌هاي شني، ماسه‌اي، قلوه‌سنگي و رسي و در بعضي نقاط همراه كائولين خاك رس سفيد است كه در طي بازديدهاي ميداني در بيشتر دره‌هاي سهند به ويژه در دره ليقوان تناوبي از چنين تشكيلاتي شناسايي شده‌اند، قلوه‌سنگ‌ها و شن‌ها، از مواد فرسايش آتشفشاني، لايه‌ها و پونس‌هاي غلطانيده شده مي‌باشند.

پاورقي:

1- توش در زبان تركي آذري به معناي متقابل و روبرو است كه در آذرشهر به اين كوه (توش‌داغي) يا (تروشكوداغي) گويند و در سمت جنوب آذرشهر در محل قبله مردم و پايين‌تر از قبله داغي قرار دارد.‏

‏2- امين سبحاني، ابراهيم: سهند از نظر ولكانولوژي و ولكانوسديمانتولوژي، انتشارات دانشگاه تربيت معلم تهران، 1365، ص12‏

 

‏2- چينه‌شناسي تشكيلات آتشفشاني سهند

با عنايت به مراكز آتشفشاني (قرمزگل) آذرشهر، به نظر مي‌رسد كه اولين فعاليت‌هاي آتشفشاني سهند از جنوب شرقي آبادي قرمزگول در شرق آذرشهر شروع شده است. (معين وزيري 13:1375) بنابراين مي‌توان شروع فعاليت‌هاي آتشفشاني سهند را به اواخر ميوسن (دوران سوم) نسبت داد اين استناد به اين دليل است كه در منطقه آذرشهر، كلنگلومراهاي قرمزگول در زير تشكيلات پليوسن تبريز قرار گرفته است.

توده سهند (دوره ميوسن) دوره خساره از مولد (تيروكلاستيك) اين اينمبريت‌ها و برش‌هاي آتشفشاني است كه عمدتا شامل قطعات داسيت، ريوداسيت و آندزيت مي‌باشد.

فوران گدازه‌هاي آندزيتي بخش مركزي و جنوب غربي سهند، در اواخر ميوسن اما بعد از فعاليت‌هاي آتشفشاني قرمزگول صورت گرفته است.

البته فعاليت‌هاي آتشفشاني در سهند در طول دوره پليوسن نيز دنبال مي‌شود كه حاصل آن جايگزين شدن ساير مواد آتشفشاني به جاي اينمبريت‌هاست. ضخامت مواد آتشفشاني كه روي زيربناي رسوبي را مي‌پوشاند بيش از 800 متر برآورد شده است.

ولكانوسديمانترها از تشكيلات مهم سهند محسوب مي‌شوند. اين سري متشكل از تناوب لايه‌هاي توف، سينريت آبرفت‌هاي دانه درشت لايه‌هاي شني، ماسه‌اي، قلوه‌سنگي و رسي و در بعضي نقاط همراه كائولين خاك رس سفيد است كه در طي بازديدهاي ميداني در بيشتر دره‌هاي سهند به ويژه در دره ليقوان تناوبي از چنين تشكيلاتي شناسايي شده‌اند، قلوه‌سنگ‌ها و شن‌ها، از مواد فرسايش آتشفشاني، لايه‌ها و پونس‌هاي غلطانيده شده مي‌باشند.

در بين ولكانوسديمانمترها، تكه‌هاي بزرگي نيز يافت مي‌شوند. اين تكه سنگ‌ها ممكن است به وسيله سيلاب‌هاي گل‌آلود و يا حركت يخچال‌هاي طبيعي حاصل شده باشند به طور كلي مي‌توان گفت كه برخلاف انتظار، تشكيلات برونزد، ماسيف سهند گونه‌هاي متفاوتي را نشان مي‌دهد. اين تشكيلات از دوره پره كامبري آغاز و به كواترنر ختم مي‌گردد. سري رسوبات به وسيله مواد آتشفشاني بسيار ضخيم دوره ائوسن كه شامل روانه‌هاي آندزيتي، توف‌هاي زير دريايي سري سبز مي‌باشند پوشانيده شده‌اند. در پايان اين مرحله، تك گسيختگي در تحول زمين‌شناسي به وجود آمده كه تظاهرات آن به صورت استقرار گرانيت يا گرانوديوريت است و در بعضي از نقاط موجب دگرگوني سنگ‌ها شده است و سپس اين مجموعه در معرض يك نوع تغييرات تكتونيكي قرار گرفته كه اين تغييرات تا عصر حاضر نيز ادامه يافته است.(1)‏


موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

معرفی باویل

باويل از ديدگاه هاي مختلف

تاريخچه و جغرافيا

روستاي باويل واقع در جنوب غربي استان آذربايجان شرقي يكي از روستاهاي آباد شهرستان اسكو مي باشد با استناد به گفته ي قدما و آثار مشهود آن معلوم مي شود كه باويل قدمتي چندين هزار ساله دارد اما آنچه از اين تاريخ بجا مانده اين است كخ اسم باويل از "اويل" كه يكي از نوادگان حضرت نوح بوده نشعت گرفته است و نيز به دليل قرار گرفتن در حوزه ي آبريز درياچه ي خزر و عبور دو رود "اويل رود و باويل رود" نام باويل در آن گذاشته شده است. امام زاده حمزه ، قبرستان قديمي و چنار كنار مسجد جامع باويل از نشانه هاي بجا مانده از قديميت اين روستا محسوب مي شوند.

در قديم الايام در ميان آبادي هاي فعلي باويل داراي بيشترين جمعيت بوده كه شهرستان اسكو جزء دهات آباد آن به حساب  مي آمده است و بيشتر املاك شهر جديد سهند جزء خاك باويل بوده است.

حمالله مستوفي برخي از موارد فوق الذكر و كمي بيشتر را در كتبش آورده كه علاقه مندان جهت كسب اطلاعات بيشتر مي توانند به نوشته هاي ايشان مراجعه نمايند.

علم و فرهنگ

مقوله ي علم و دانش از نخستين ايام تشكيل اين روستا جزء نهادينه ترين امور بوده و علاقه و اشتياق جوانان آن براي ادامه و طي مراتب علم و دانش بسيار بالا بوده و همين فاكتور وجه تمايز اين روستا با روستاهاي ديگر بوده است. تا جايي كه طبق جديدترين سرشماري ، در حال حاضر اين روستا بيش از 100 پزشك در رده ها و      تخصص هاي  مختلف دارا است و تقربيا مي توان گفت همه ي اهالي آن باسواد مي باشند تا جايي كه هيچ خانواده اي يافت نمي شود كه در آن يك يا چند نفر معلم (فرهنگي)  در سطوح مختلف وجود نداشته باشد.

تعداد و بافت جمعيتي

جمعيت اين روستا طبق جديدترين سرشماري ۳۲۵۰ مي باشد كه شغل اثريت آنها كارمند در سطوح مختلف مي باشد و تعداد كمي نيز به شغل مقدس كشاورزي و دامداري مشغول هستند. ضمنا تعداد رانندگان وسايط نقليه سنگين اين روستا نيز قابل توجه است.

آداب و رسوم

 

بسمه تعالی

 
با عرض تسلیت به مناسبت ماه حزن و اندوه


این ایام سوگواری ماه محرم برایم بهانه ای شد تا موضوع مطالب که مربوط به آداب و رسوم است ، را از همین ماه شروع کنم .

وقتی محرم شروع می شود همانند سایر شیعیان ؛ مردم باویل نیز عزاداری را شروع می کنند .ابتدا در مسجد پایین ( حضرت ابوالفضل ) روحانی می آید و روضه خوانی می کند و این کار تا عاشورا ادامه می یابد . علاوه از آن تقریباً از پنجم محرم تا عاشورا بعد از ظهرها مراسم سینه زنی و زنجیر زنی در مسجد جامع تا اذان مغرب برگزار می شود . و نیز مراسمی تحت عنوان شاه حسین نیز با حضور جوانان برگزار می شود و چون شور و حال خاصی در این مراسم هست پیران چندان از آن استقبال نمی کنند و بیشتر به تماشای آن می نشینند از 10شب به بعد شروع می شود و یک ساعت ونیم طول می کشد . در حاشیه ی این مراسم کسانی هستند که نذر و احسان می دهند که از جمله کلوچه و شیر و شربت و ... در تاشسوعا و عاشورا و دوازدهم محرم نیزهیئت صبحانه به منازل اشخاص دعوت می شوند و بعد از صرف صبحانه ؛ هیئت از آنجا با سینه زنی و زنجیر زنی به مسجد پایین ( حضرت ابوالفضل (ع ) )حرکت می کند.


در عاشورای حسینی هم بعد از صبحانه ؛عزاداران به سوی مسجد پایین می روند و بعد از عزاداری نماز ظهر عاشورا در مسجد جامع برگزار می شودو بعد هیئت سینه زنان و زنجیرزنان همراه با هیئت شاه حسینی به قبرستان می روند و در آنجا کمی عزاداری می کنند و بعد از فاتحه ی قبور و شهدا به میدان جمع می شوند و بعد از اتمام آن به صرف نهار به مسجد جامع می روند . این احسان نیز علاوه بر میمانان و اهالی به خانه های باویل نیز داده می شود . دربعد از ظهر عاشورا نیز عزاداری برگزار می شود و شام غریبان نیز از مسجد جامع به نوحهی ((گلمیشوخ ای شیعلر شام غریبانه بیز ورماغا باش ساغلیغی زینب نالان بیز )) به سمت مسجد پایین میروند و در آنجا مراسم برگزار می شود.

مراسم عزاداری دریازدهم و دوازدهم محرم نیز در منازل برگزار می شود. در ماه محرم و صفر نیز مرثیه خوانی در منازل توسط خانم ها در منازل برگزار می شود .

 

ازدواج و مراسم مرتبط با آن


یکی از سنت های مسلمانان ازدواج است که تقریبا در بیشتر محل ها این مراسم بصورت سنتی است . در باویل ابتدا وقتی پسری شرایطش برای ازدواج فراهم شد ؛ پدر و مادر ایشان کسی که مورد دلخواه فرزند خویش باشد پا پیش میگذارند ؛ ابتدا توسط یکی از فامیل به عنوان رابط بین فامیل دختر و فامیل پسر انتخاب می شود و معمولا این فرد بیشتر خانم و از بزرگتر خانواده است . این شخص ابتدابا مادر و سپس با خود دختر صحبت می کند و اگر جواب مثبت بود ؛ یک روز مقرر می شود و جند نفر از خانواده ی پسر بعنوان خاستگاری به خانه ی دختر می روند. قبل از رفتن شب همان روز گل و شیرینی و یک روسری بعنوان نشان میخرند و بعد از وقت شام به خانه ی دختر می روند .و در آنجا بعد از صحبت در جعبه ی شیرینی توسط عروس باز شده و به میهمانان داده می شود. در این جلسه زمان عقد و مهریه مشخص شده و از فردای آن روز عروس و داماد به اتفاق یکی از فامیل عروس جهت انجام آزمایش و خرید اولیه به بازار می روند .


خلاصه بعد ازبعد از عقد عروس و داماد ؛ نامزد می شوند که مدت نامزدی به توان مالی داماد بستگی دارد و معمولا یک سال و یا کمتر از آن نامزد می مانند . در این مدت (( نامزدی )) در زمان های عید و شب چله داماد بایستی به خانه ی عروس ((خنچه )) می برد که نسبت به نوع عید و روز است در عید نوروز خانواده ی پسر علاوه بر عیدی دختر ؛به پدر و مادر عروس و برادر و خواهر عروس و اگر پدربزرگ یا مادر بزرگ داشته باشد برای انها هم عیدی میبردو متقابلاً عروس نیز همین کار را درمقابل داماد انجام میدهد . در عید فطر سالهای خیلی دور داماد یک قربانی به خانواده ی عروس می داد ولی اکنون یک شاخه گل ومیوه و عیدی که برای عروس تهیه می شود از همه ی اینا گذشته شب چله یا یلدا داماد یک هندوانه ی بزرگ خریده و آن شب مهمان پدر زن خود است .

 

در ادامه ی آداب و رسوم باویل می خواهم مطالبی را راجع به عید باستانی عرضه دارم .


قبل از فرا رسیدن عید نوروز مردم بخصوص زنان این روستا خود را برای عید آماده می کنند . تمامی وسایل خانه از جمله شستن فرش و سایر وسایل خانه و به طور کامل خانه را برای عید تمییز و نو می کنند و در کارها نیز از مردان و بجه هایشان نیز کمک می گیرند . آخرین چهارشنبه نیز بزرگتر خانواده برای بچه ها مبلغی به عنوان عیدی چارشنبه که در اصطلاح (( چهارشنبه لیغ )) می گویند؛ می دهند و بچه ها نیز در سه شنبه ی همان هفته به بازار هفتگی خسروشهر و اسکو می روند واز آنجا برای خود خرید می کنند. بیشتر مردم نیز از این بازار بی بهره نیستند چون میوه و لباس و آجیل نیز از همین بازارها خرید میکنند.


آخر چهارشنبه یا چهارشنبه سوری هنگام غروب بچه ها آتش روشن می کنند و از روی آن می پرند و میگویند (( آتل باتل چارشنبه بختیم آچیل چارشنبه )) و زنان این روستا هم صبح همان روز به نزدیک آب می روند و این مکان بخصوصی دارد که مشهور به نقول است که به همدیگر نقل و شیرینی می دهند و همان جملات ررا هنگام پریدن از روی آب تکرار می کنند (((( آتل باتل چارشنبه بختیم آچیل چارشنبه )) در آخرین لحضات سال قبلی بعضی از مردم بخصوص سالخوردگان به مسجد جامع می روند و مراسم تحویل را در آنجا برگزار می کنند . این مراسم به این گونه است که ابتدا تشت بزرگی را پر از آب می کنند و داخل آن از تمام میوه ها کمی به داخل آن می ریزند و نیز زرد چوبه و زعفران و .... نیز داخل آن می ریزند و بعد ازآن سورهای از قران برآن تلاوت می شودوبعدتا لحضه ی تحویل دعای سال تحویل (یا مقلب القلوب ) خوانده می شود . مردم عید را به همدیگر تبریک گفته و دعای خیر بر همدیگر می گویند که از جمله طول عمر و سلامتی و سالی پر برکت از خدا برهمدیگر می خواهند . بعد از آن جرعه ای از آب را می نوشند و هر کس به اندازهی یک کاسه از آن آب برای خانه می برند و تا اتمام سال آن را درخانه نگه می دارند . آقای احمد پرویزی که خدا رحمت کند بر بالای آن تشت می نشست و بر کسانی که در مسجد حضور داشت دعایی می نوشت که از چوب درخت تبریزی و آبی که آغشته به زرد چوبه بود آن دعا نوشته می شد وبه گفته ی خود این دعا شخص را در مقابل بیماری ها و گزند حیوانات وحشی مصون می داشت . که متاسفانه بعد از فوت این شخص دیگر این دعا نوشته نشد. خلاصه بعد از آمدن جعبه ی جادویی کم کم حتی این مراسم در حال فراموش شدن است .
خلاصه بعد از تبریک اهل خانه نسبت به هم کوچترها جهت عید دیدنی به خانه ی بزرگ خانواده می روند و بچه ها نیز از دست آنها عیدی می گیرند برای بچه های کوچک تخم مرغی که توسط پوست پیاز رنگ شده می دهند . و مقداری هم پول تازه و نو . این مراسم ادامه می یابد و همه به خانه ی همدیگر رفت و آمد می کنند .

 

بعد از عید نوروز در زمان اردیبهشت ماه اهل هر محله و یا کوچه برای طلب باران از خداوند جمع شده و آش نذری می پزند. که وسایل و مواد بکار رفته در این آش توسط تک تک افراد کوچه جمع آوری می شود . بیشتر این آش در محله ی پایین پخته می شود و بعد از پخت آن به تک تک خانه ها داده می شود.

یکی دیگر از آداب و سنن باویل بدرقه ی مسافر بخصوص مسافر زوار است.

شخصی که به زیارت خانه ی خدا می رود قبل از رفتن زمانی را جهت زیارت دوستان و آشنایان و .. مقرر میکند و معمولا کسی که به میمانی زوار می رود میوه و شیرینی و چای تناول میکند . زمان حرکت نیزچاوش با صدای بلند می خواند و به همراه اهل محل حاجی را بدرقه می کنند. بعد از رفتن حاجی به مکه ؛ اقوام آش پشت پا درست کرده و به همسایگان می دهند.

بعد از یک ماه ؛ حاجی که برگشت باز چاوش به همراه مردم جهت بدرقه به نزدیکی جاده آمده و تا منزل ایشان را بدرقه می کنند. در همان روز یا یکی دو روز دیگر حاجی دوستان و آشنایان را جهت دعوت کرده و مردم به زیارت حاجی می روند وشیرینی و میوه و چای می خورند . و در آنجا از حاجی حال وهوای مدینه و بقیع و مکه می پرسند و حاجی آنچه را دیده به مردم بازگو می کند . هر کس هم که از منزل خارج می شود . به حاجی می گوید : خدا قبول کنه؛ خدا دوباره قسمت کنه. وحاجی در جواب میگه : خدا به شما هم روزی کنه.

بعد هم یک روز دیگر یا نهار یا شام به دوستان و آشنایان خود می دهد .

در این میان چون اکثر حاجی ها سالخورده اند دور و برش بیشتر نوه ها و نتیجه ها پر کرده و از پدر یزرگ یا مادر بزرگ خود سوغات طلب می کنند . و حاجی نیز سر فرصت مناسب کیف سوغات خود را اورده و به همه ی فامیل نزذیک خود سوغاتی می دهد.

خدمت سربازی

شاید به نظر برسد که آنچه در اینجا می آید اصلا مربوط به آداب و رسوم نباشد ولی دوستان مطمئن باشید چون این اتفاقات برایمان عادی است به چشم آداب نمی بینیم . و اگر کس دیگری که با آداب و رسومی دیگر زندگی میکند؛ مطالب را بخواند، برایش جالب خواهد بود.

وقتی پسری به سن 18 سالگی می رسد یا دوره ی تحصیلش به اتمام رسیده باشد به خدمت سربازی می رود .  فامیل علی الخصوص پدر و مادر ، بعد از بدرقه ی فرزند خویش برگشته و. آش پشت پا درست می کنند و به درو همسایه می دهند .کسانی که این آش را می گیرند؛بعد از پس دادن ظرف آش می گویند خدا سلامت کند
؛ انشاالله به سلامت برگردد.  بعد از اتمام دوره ی سربازی نیز یک عدد گوسفند قربانی کرده و باز به همسایه ها می دهند .

 

 

این بخش ادامه دارد... (محمد سیفی)

 


موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |

معرفی شهرستان اسکو

اُسْكو

خصوصيات جغرافيايي

شهرستان اسكو يكي از نزديكترين شهرستانهاي استان آذربايجان شرقي به مركز استان (شهرستان تبريز) مي باشد كه حدود سي كيلومتر از مركز استان فاصله دارد اين شهرستان با وسعت 9/1170 كيلومترمربع 67/2 درصد مساحت استان را دارا است و از شمال به شهرستانهاي بستان آباد و از مغرب به درياچه اروميه محدود است.
 طول جغرافيايي اسكو 46درجه و 6 دقيقه و 30 ثانيه و عرض جغرافيايي آن 37 درجه و 55 دقيقه است و با تهران 21 دقيقه و 12 ثانيه اختلاف ساعت دارد.جمعيت حدود هفتاد هزار نفر ساكن اين شهرسان در قالب دو بخش (بخش مركزي شهرستان و بخش ايلخچي) و سه شهر اسكو – ايلخچي و سهند و پنج دهستان گنبرف – باويل – سهند - تازه كند و شوركات جنوبي (40 پارچه آبادي روستا) در تشكل هاي مختلف اجتماعي به فعاليت هاي فردي و گروهي از آن جمله كشت و زرع – كارمندي و كارگري – دامداري و دامپروري – زنبورداري و باغداري – توليد و بافندگي – داد و ستد – تعليم و تعلم نسبت به تامين ممر معاش جهت ادامه حيات و ارتقاء سطح زندگي فردي و ترقي جامعه خود در تلاش و تقلا مي باشند.
چگونگي پستي و بلندي کوهها و ارتفاعات مهم
 اسكو منطقه اي ييلاقي با تپه ماهورهايي از بقاياي آتشفشانهاي سهند در دورانهاي پيشين مي باشد كنارهاي درياچه اروميه در غرب مسطح و جلگه اي و هرقدر از غرب به شرق پيش رويم ارتفاع زمين بيشتر شده تا به قله هاي سهند كه پيوسته پوشيده از برف مي باشد مي رسيم.
           بنابراين اسكو به مناسبت واقع شدن در مسير كوهپايه هاي سهند و برودت آن از يكطرف و بخارات و رطوبت درياچه اروميه از سوي ديگر داراي يكنوع آب و هواي ملايم و مرطوب مي باشد. اگر بخش مركزي شهرستان اسكو را مبداء قرار دهيم هر قدر بطرف مغرب (درياچه اروميه) پيش رويم زمين سرازير و هوا گرمتر و هر قدر بطرف مشرق كوههاي سهند رويم زمين سربالايي و هوا خنكتر و سردتر مي‌گردد.
           كوهستان سهند پس از سبلان يكي از بزرگترين و مهمترين برجستگيهاي آذربايجان شرقي و از معروفترين كوههاي آتشفشاني خاموش ايران است كه در 50 كيلومتري جنوب تبريز قرار دارد و سلطان داغي در شمال كوهستان سهند و در بخش مركزي شهرستان اسكو واقع شده است. اين كوه بعد از قله جام داغي سهند و در بخش مركزي شهرستان اسكو واقع شده است. اين كوه بعد از قله جام داغي سهند به ارتفاع 3710 متر و قوچ گلي سهند به ارتفاع 3700 متر سومين قله سهند محسوب مي شود كه كه 3476 متر ارتفاع دارد اين كوه يكي از كوههاي مهم آتشفشاني سهند بوده كه در حدود ده ميليون سال پيش فعال بوده است و بعلت برودت هوا و انجماد و انقباض، توده سنگ ها بصورت ورقه ورقه درآمده اند.
 
وضعيت آب و هوايي و ميزان بارندگي در شهرستان
شهر اسكو در جنوب تبريز و در شمال كوههاي سهند قرارگرفته و ارتفاع آن از سطح درياي آزاد حدود 1500 متر مي باشد. اين شهر به مانند ساير شهرهاي آذربايجان داراي تابستان كوتاه و ملايم و زمستانهاي سرد و طولاني مي باشد.
           بارندگي آن بيشتر در فصول سرد سال بوده و تابستانهاي آن خشك و گاهي با بارندگيهاي رگباري مي باشد متوسط بارش سالانه 288 ميلي متر مي باشد و بيشترين بارش ثبت شده در طول مدت آماري (1968 تا 1984)، 473 ميلي متر در سال و كمترين بارش سالانه ثبت شده 192 ميلي متر مي باشد.
           بيشتر بارندگي هاي بهاره مي باشد كه حدود 5/40% بارندگيها را شامل مي شود كه در اوايل بهار بصورت باران و برف در اواسط بهار بارانهاي مداوم مي باشد از اواسط خرداد به بعد معمولاً بارندگيها قطع و خشكي يا كم باراني تا اواخر شهريور ادامه مي يابد بارندگيهاي تابستان كه حدود 5% بارشها را شامل مي شود بيشتر بصورت رگبارهاي اتفاقي مي باشد و در بعضي تابستانها ممكن است اصلاً بارشي روي ندهد بارشهاي پاييزه كه حدود 5/25% بارندگيهاي سالانه را شامل مي شود از مهر شروع مي شود و در اوايل بصورت باران و در اواخر پائيز بصورت باران يا برف ريزش مي كند بارندگيهاي زمستانه تا حدود 29% بارشهاي سالانه بصورت برف مي باشد.
 
وضعيت پوشش گياهي ،جنگل و مرتع
شهرستان اسكو فاقد جنگل طبيعي مي باشد و وضعيت مراتع شهرستان بشرح زير
مي باشد:
الف: مراتع خوب 9500 هكتار كه كل توليد علوفه سالانه آن بطور متوسط 6308 تن كه برابر
24% كل مراتع شهرستان مي باشد.
ب : مراتع متوسط 28000 هكتار كه كل توليد علوفه سالانه آن بطور متوسط 8120 تن كه برابر 55% كل مراتع شهرستان مي باشد.
ج : مراتع فقير 8500 هكتار كه كل توليد علوفه سالانه آن بطور متوسط 340 تن كه برابر 21% كل مراتع شهرستان مي باشد.
 قابل ذكر است كه كلاً وسعت مراتع 46000 هكتار و كل توليد علوفه سالانه بطور متوسط 14767 تن مي باشد كه درصورت اجراي برنامه هاي احياء و اصلا مراتع، كل مراتع از قابليت خوبي برخوردار مي باشد.
 
منابع آب شهرستان : آبهاي سطح الارضي - رودها ، چشمه ها و قنوات ، آبهاي تحت الارضي
منابع آب شهرستان اسكو عمدتاً از طريق منابع زيرزميني تامين مي گردد.
           شيوه رايج در اين زمينه حفر و تجهيز چاههاي عميق و نيمه عميق است اغلب بهره برداري زراعي با صرف هزينه هاي قابل ملاحظه قسمت عمده اي از نياز آبي اراضي خودرا تامين و گاهاً نيز به آب فروشي اقدام مي كنند.
           در ضلع شرقي درياچه اروميه شورشدن آب با سرعت تصاعدي در حال پيشروي است آبهاي شور بطرف لايه هاي آبدار خشكي نفوذ و وضعيت نامطلوبي را بوجود مي آورد و اگر اين روند همين طوري پيش برود و موضوع بصورت جدي گرفته نشود آب و خاك منطقه كيفيت خودرا از دست داده و در امر زراعت و باغداري قابل بهره برداري نخواهدبود.
           بخش ديگري از منابع آب مورد استفاده، جريانات سطحي منطقه است كه عمده ترين آن رودخانه آجي چاي و سرشاخه‌هاي آب مي باشد.
آب سرشاخه هاي شيرين اين رودخانه در فصول پرآبي و براساس حقابه هاي موجود بين بهره برداران توزيع مي شود. ضمناً جريان رودخانه آجي چاي نيز در فصل بهار بدليل مناسب بودن كيفيت آن براي مصارف كشاورزي مورد استفاده زارعين و بهره برداران حاشيه رودخانه قرارمي گيرد.
 
تعداد بخشها ، شهرها، دهستانها و نقاط روستايي در سطح شهرستان
 
شهرستان اسكو داراي دو بخش (بخش مركزي اسكو – بخش ايلخچي) و سه شهر (اسكو – ايلخچي – سهند) و پنج دهستان به شرح زير مي باشد:
1-    دهستان سهند شامل روستاهاي اسفنجان (مركز دهستان) – كندوان – كهنمو – عنصرود – آمقان – اسكندان
2-  دهستان گنبرف شامل روستاهاي اربط (مركز دهستان) – گنبرف – كردآباد – مجارشين – اوچ تيه – آغچه كهل – قنديلو – آشيستان – كوهدل
3-  دهستان باويل شامل روستاهاي كلجاه (مركز دهستان) – باويل عليا – باويل سفلي – ديزج – بايرام – كوشن ميرزا رحيم
4-  دهستان شوركات جنوبي شامل روستاهاي خاصبان (مركز دهستان) – خورخور- سرين ديزج – شللو – ميرجانلو – مهدينلو – زين الحاجيلو – حسن آباد – علي آباد – قشلاق – بيگلو – خاصلر
5-    دهستان تازه كند شامل روستاهاي تازه كند (مركز دهستان) – نوجه ده – آخولا – بارانلو – قره تپه – ساتلو – كردلر
تعداد روستاهاي شهرستان 40 پارچه آبادي مي باشند كه 21 روستا تابع بخش مركزي و 16 روستا تابع بخش ايلخچي مي باشند.
 
بررسي وضعيت تقسيمات کشوري و سوابق آن
 
شهرستان اسكو در گذشته يكي از بخشهاي تابعه شهرستان تبريز بوده است. شايان ذكر است كه بخشداري اسكو در آذرماه 1321 شمسي تاسيس گرديده و قدمت و سابقه ايجاد و تاسيس بخشداري قبل از ارتقاء به سطح شهرستان بيش از 55 سال مي باشد ضمناً قبل از فرمانداري شدن اين شهرستان خسروشهر يكي از شهرهاي تابعه بخش اسكو بود كه در سال 1376 همزمان با ارتقاء بخشداري اسكو به فرمانداري خسروشهر و آباديهاي اصفهلان، لاهيجان، اسپس – قلعه چه و شيخ حسن از اين شهرستان منتزع و پس از ارتقاء به سطح بخش به شهرستان تبريز الحاق گرديد و شهر ايلخچي نيز به لخش ايلخچي تبديل و هم اكنون يكي از بخش هاي تابعه شهرستان اسكو مي باشد.
 
خصوصيات جمعيتي و انساني
 
بررسي وضعيت توزيع جمعيت شهرستان به تفكيك جمعيت شهري و روستايي عشايري
          بر مبناي سرشماري عمومي نفوس و مسكن سال 1375 كل جمعيت شهرستان اسكو 66763 نفر مي باشد كه تعداد 3803 خانوار با جمعيت 14383 نفر جمعيت ساكن در شهر اسكو و تعداد 2527 خانوار با 10348 نفر جمعيت ساكن در شهر ايلخچي مي باشد (جمعيت كل شهري شهرستان اسكو 24731 نفر مي باشد) تعداد كل خانوار و جمعيت روستايي شهرستان اسكو به ترتيب 9085 خانوار و 42032 نفر مي باشد كه در پنج دهستان (40 پارچه آباديهاي تابعه شهرستان) سكونت دارند.
از كل جمعيت مذكور 33714 نفر مرد و 33049 نفر زن مي باشد و جمعيت 6 ساله و بالاتر 5932 نفر و جمعيت 10 ساله و بالاتر 52902 نفر است.
تركيب سني و جنسي شهرستان به تفكيك مناطق شهري و روستايي به تفكيك

 گروه هاي بزرگ جمعيتي – خردسال – ميان سال – سالخورده
از نظر ساختار سني جمعيت شهرستان اسكو نسبت به ساير شهرستانهاي استان از جواني نسيتاً كمتري برخوردار است و تدريجاً به مرحله اي نزديك مي شود كه ويژگيهاي جمعيت جوان را نتوان در آن مشاهده نمود همچنانكه در جدول گروه هاي عمده سني شهرستان ديده مي شود نسبت گروه سني 14-0 ساله  7/33 درصد است و جمعيت 64-25 ساله در اين سال داراي بيشترين سهم ساختمان سني جمعيت با 1/40 درصد مي باشد.
وضعيت آموزش
 در سال 1375 تعداد كل دانش آموزان شهرستان اسكو 24937 نفر بوده كه از اين تعداد 67/54 درصد مربوط به مناطق روستايي و 33/45 درصد مربوط به مناطق شهري مي باشد. از كل دانش آموزان شهرستان اسكو 18/53 درصد در مقطع ابتدايي، 25/27 درصد در مقطع راهنمايي، 90/14 درصد در مقطع متوسه عمومي، 30/2 درصد در مقطع كودكستان، 76/0 درصد در مقطع بزرگسالان، ‌17/0 درصد در مقطع كودكان استثنايي، 44/1 درصد در هنرستان‌هاي فني و حرفه‌اي مشغول به تحصيل مي باشند.
 در شهرستان اسكو تعداد 215 آموزشگاه وجود دارد كه از اين تعداد 69 آموزشگاه در مناطق شهري، 146 آموزشگاه در مناطق روستايي داير مي باشند. سهم هر يك از مقاطع تحصيلي كودكستان، مدارس استثنايي، ابتدايي، راهنمايي، متوسطه عمومي و هنرستان‌هاي فني و حرفه اي از كل آموزشگاه هاي شهرستان به ترتيب 30/9، 47/0، 30/49، 23/30، 84/8 و 86/1 درصد مي‌باشد.
 در مقاطع مختلف تحصيلي به ترتيب ابتدايي به ازاء هر 25 نفر دانش آموز، راهنمايي به ازاء هر 23 نفر دانش آموز، متوسطه به ازاء هر 29 نفر دانش آموز، و به ازاء هر 12 نفر دانش‌آموز هنرستان، يك نفر كادر آموزشي وجود دارد. تراكم كلاسهاي مقاطع ابتدايي،‌ راهنمايي، متوسطه و هنرستان‌ هاي فني به ترتيب 23، 25، 37، 27 نفر مي باشد
وضعيت کشاورزي
اراضي شهرستان اسكو مستعد براي توسعه كشاورزي و زراعت و باغداري مي باشد و امكانات بالفعل و بالقوه موجود در سطح شهرستان از ساير شهرستان هاي استان بالاتر و بيشتر مي باشد.
           از نظر باغداري اين منطقه از اهميت فوق العاده اي برخوردار بوده و مساحت و وسعت باغات داير اين موضوع را اثبات مي كند ضمناً ميزان توليدات محصولات سردرختي و كشاورزي اين منطقه از قبيل گردو، برگه زردآلو،‌ بادام (گونه هاي ديرگل)، بذر يونجه، زيره، گندم، جو، سبزيجات، چغندر قند،‌ انگور، فندق، سيب و گلابي، گل سرخ و بويژه پياز در سطح استان و كشور و حتي خارج از كشور مطرح مي باشد. وجود حدود 200000 واحد دامي و تعداد قابل توجهي گاوداري و مرغداري صنعتي در منطقه (مرغ اجداد خاصبان ـ گاوداري نگين آذر ساتلو) و 50000 هكتار مراتع خوش خوراك در دهستان هاي تابعه نشانگر اين موضوع است كه شهرستان اسكو در امر كشاورزي و زراعت و باغداري فعال بوده و با تكميل عمليات اجرايي سد شهيد مدني تبريز و بهره برداري از پروژه مذكور مساحت قابل توجهي از اراضي دهستان هاي تازه كند و شوركات جنوبي از حالت ديم به حالت آبي تبديل خواهد شد و مزرعه شيلاتي ماهيان گرم آبي براي توليد انواع ماهيها در ضلع غرب بخش ايلخچي در حال احداث مي باشد كه در صورت تكميل و به بهره برداري رسيدن پروژه حدود 600 نفر اشتغالزايي خواهد داشت.
 
توزيع اراضي شهرستان اسكو:
          اراضي شهرستان بالغ بر 29504 هكتار مي باشد كه 9091 هكتار آن را زراعت آبي و 15895 هكتار را زراعت ديم و 3862 هكتار را باغات مثمر و 656 هكتار را باغات غير مثمر تشكيل مي دهند.
 
نقاط تاريخي و ديدني
محققان‌ اسكو را با اوشكاياي‌ كهن‌ يكى‌ مى‌دانند آروتونيان‌، 215 ,8 .216 چنانكه‌ از مآخذ آشوري‌ بر مى‌آيد، اوشكايا شهري‌ داراي‌ قلعه‌ بوده‌ كه‌ در شرق‌ درياچة اروميه‌ و در دامنة كوه‌ سهند قرار داشته‌ است‌ نك: آروتونيان‌، همانجاها. ضخامت‌ باروي‌ اين‌ دژ ذرع‌ گزارش‌ شده‌ است‌ هرتسفلد، .12 محققان‌ معتقدند كه‌ جايى‌ به‌ نام‌ اوشكايا در ناحية خورخور كه‌ در كتيبة اَرگيشتى‌ اول‌ در شرح‌ لشكركشى‌ سال‌ دهم‌ وي‌ 77 ق‌ م‌ آمده‌ است‌، همان‌ اوشكايا در مآخذ آشوري‌ است‌ آروتونيان‌، .48 بر اساس‌ سنگ‌ نوشته‌هاي‌ متعلق‌ به‌ شاه‌ آشور سارگِن‌ دوم‌ 22 ق‌ م‌، در جريان‌ حملة وي‌ به‌ حدود اورارتو، اوشكايا كه‌ در آن‌ هنگام‌ دژ مرزي‌ اورارتو بود، بدون‌ پيكار به‌ تصرف‌ آشوريان‌ درآمد و با شمار ديگري‌ از روستاهاي‌ پيرامون‌ آن‌ به‌ آتش‌ كشيده‌ شد دياكونف‌، همانجا. پس‌ از آن‌ نامى‌ از اوشكايا در منابع‌ ديده‌ نمى‌شود. در دورة اسلامى‌، حمدالله‌ مستوفى‌ در نزهة القلوب‌ از اسكو به‌ عنوان‌ يكى‌ از آباديهاي‌ بزرگ‌ ناحية باويل‌ رود و در كنار باويل‌، خسروشاه‌، ميلان‌ و فسقنديس‌ نام‌ مى‌برد كه‌ در فرسنگى‌ تبريز قرار داشته‌ است‌ ص‌ 0. در عالم‌ آراي‌ نادري‌ اسكو از نقاط آباد آذربايجان‌ معرفى‌ شده‌ است‌ مروي‌، /64. در جنبش‌ مشروطه‌، مردم‌ اسكو در كنار مردم‌ تبريز با قواي‌ دولتى‌ و قزاقان‌ روس‌ به‌ مبارزه‌ برخاستند صفايى‌، 99.
 بناي‌ اولين‌ مدرسه‌ در اين‌ شهر در 338ق‌ و توسط سيدرضا اسكويى‌ گزارش‌ شده‌ است‌ خاماچى‌، 05. از علما و بزرگان‌ منسوب‌ به‌ اين‌ شهر مى‌توان‌ از امير ابوالقاسم‌ اسكويى‌، نجم‌ الدين‌ محمد اسكويى‌، موسى‌ بن‌ محمد باقر حائري‌ اسكويى‌ و محمدباقر بن‌ محمد سليم‌ قراجه‌ داغى‌ اسكويى‌ نام‌ برد ابن‌ كربلايى‌، /6، 8؛ دايرة المعارف‌ تشيع‌ . بناهاي‌ تاريخى‌ اين‌ شهر عبارتند از مقبرة سيدحسين‌ ابن‌ سيد عبدالغفار اسكويى‌، مقبرة پير حيدر، مزار الله‌ بنده‌اي‌، مسجد پايتخت‌ تجديد بنا: 061ق‌ و مسجد جامع‌ اسكو كه‌ از نظر سبك‌ معماري‌ مربوط به‌ دورة صفويه‌ است‌ خاماچى‌، 07.
الف – کندوان يا کندوجان:
          يكي از روستاهاي دهستان سهند مي باشد كه در 18 كيلومتري جنوب  اسكو در دامنه سرسبز سلطان داغي و در 50 كيلومتري جنوب غربي تبريز واقع شده است. روستاي تاريخي كندوان در دامنه شمالي ارشد داغي و قسمت غربي توده كوهستاني سهند در بخش شرقي دره آبرفتي قرار دارد. اين روستا طبق سرشماري عمومي نفوس و مسكن سال 1375، 137 خانوار و 750 نفر جمعيت دارد كه به كار كشاورزي و دامداري و صنايع دستي اشتغال دارند.
 آنچه به كندوان هويت باستاني داده وجود 117 خانوار و منزل مسكوني در درون توده‌هاي مخروطي و هرمي شكل صخره اي كه روستاييان كندوان داخل اين توده ها براي خود خانه مسكوني، آغل، انبار، كارگاه ايجاد كرده اند.
           وجه تسميه كندوان به خاطر خانه هاي كندوئي شكلي مي باشد كه در دل صخره هاي كراني كله قندي شكل تعبيه شده است و از خصوصيات اين خانه هاست كه هواي داخل آن در زمستان گرم و مطبوع و در تايستان خنك مي باشد و درست برعكس بيرون كه در اين دهكده در تابستان مطبوع و معتدل و در زمستان و پربرف مي باشد.
           كوچه هاي دهكده كندوان در حقيقت همان شيارهاي ناشي از جريان تخريبي آب هاي جاري است، خانه هاي صخره اي و سنتي كندوان از جنس لارها (Larha) و اينمبريست (Inembridt) است كه در اثر مخلوط شدن مواد آتشفشان سهند با گل و لاي حاصله از باران‌هاي سيل آسا به وجود آمده است و تپه هاي مخروطي و هرمي شكل بيش از 60 متر ارتفاع دارند كه در درون هر مخروط بين دو يا چهار طبقه مسكن ساخته شده است كه در اصطلاح محلي به اين طبقات ( گيران – كران) مي گويند.
           درباره اوضاع معماري سنتي كندوان تعدادي از محققان و جغرافي دانان اعتقاد دارند كه كندوان در ايران نظيري ندارد و نوع معماري آن از نوع معماري صخره اي است و چنين تعريف مي كنند كه معماري صخره اي، از نظر بازسازي بسيار پراهميت تر از معماري معمولي است.
           در معماري معمولي به وسيله مصالح ساختماني آهك  و گچ و خشت، هيات اصلي معماري را به وجود آورده اند. در معماري معمولي فضا نتيجه هيات اصلي و حجم ساختمان است در صورتي كه در معماري صخره اي، عكس آن جريان دارد يعني معماي از فضا شروع مي‌شود. در مورد ايجاد طبقاتي به نام (كران) كه خانه هاي كندوان در داخل اين طبقات كنده شده نوع خاصي از معماري را به خود اختصاص داده است عقيده محققان چنين است.
           معماري صخره اي روستايي كندوان در رابطه با كران هاي طبيعي و مناظر اطرافش دنيايي از زيبايي را آفريده است كه در اثر فعل و انفعالات آتشفشاتي كوه سهند منظره اي بديع، در يكي از خوش آب و هواترين نقاط آذربايجان ايجاد شده است كه بيشتر به نظر خواب و خيال مي آيد.
           ده ها واحد كران گوناگون چندتايي، جفتي، تكي، مخروطي، دوكي شكل يكي از مهم‌ترين مناظر طبيعي سرزمين ايران را مجسم ساخته است.
           بررسي هاي مربوط به نمونه شناسي يا تيپولوژي (Tipology) خانه هاي صخره اي كنداوان بررسي هاي مربوط كه مهم ترين خصوصيت آن در ايجاد فضا پيروي اجباري از طبيعت و فرم ( كران ها)، در روستاي كندوان كران ها عموماً داراي دو طبقه است و در بعضي موارد سه و حتي چهار طبقه نيز در آنها ايجاد كرده اند.
           از طرفي وجود آب معدني بسيار گوارايي كه به عقيده پزشكان و مردم محل براي امراض كليوي بسيار مفيد و شفابخش است. وجود آب معدني گوارا، خانه هاي صخره اي و مخروطي منحصر به فرد، دره سرسبز و خرم، آب و هواي بسيار مطبوع كوهستاني و وجود لبنيات مرغول و دلپذير و عسل طبيعي از ديرباز روستاي كندوان را مود توجه علاقمندان قرار داده است و محيط آرام بخش و سكونت شبانگاهي روستا توام با نسيم دلپذيري كه از سهند زيبا مي وزد.
           جالب ترين انگيزه براي علاقمندان و محققان در ديدار از كندوان علاوه بر خانه هاي نوع معماري صخره اي وجود آب هاي معدني سرد و بسيار گواراي كندوان است كه اخيراً شهرت خاصي پيدا كرده و سبب جلب تعداد كثير مسافر و دردمند به كندوان شده است.
           يكي از چشمه ها كه از اهميت شايان و شهرت خاصي برخوردار است در نزديكي روستاي كندوان تحت عنوان چشمه آب معدني كندوان ظاهر شده است جريان آب اين چشمه دائمي بوده و تقريباً به طور يكنواخت مي باشد. با اين كه در فصول پرباران تغييراتي در دبي چشمه به وجود مي آيد. آب دهي لحظه اي چشمه حدود نيم ليت در ثانيه است موقعيت دهانه چشمه به صورت كف دره اي و دو دهانه بوده و انتقال آب از حدود 10 متري به وسيله لوله پليكا به منبع آب انتقال يافته و داراي مالكيت عمومي مي باشد.
           درمان با‌ آب معدني و به اصطلاح علمي كرونوتراپي، يكي از انواع معالجه به طريقه فيزيكي مي باشد. اكنون آب چشمه معدني كندوان يكي از موثرترين منابع طبيعي جهت از بين بردن سنگ كليه شهرت پيدا كرده است.
           بر اساس آزمايشات انجام گرفته آب كندوان بر روي سنگ فسفات L آپاتيت اثر كرده و سبب متلاشي شدن آن گرديده است. ( توسط خانم سهيلا فرهنگي كه زيرنظر آقايان دكتر يوسف البرز – دكتر علي زاده – دكتر فرخ حسن زاده) تشخيص شيمايي فسفر و كلسين در محلول جاري سنگ مزبور كاملاً مثبت بوده و اين آزمايش چندين بار تكرار و تاثير آب بر سنگ آپاتيت به اثبات رسيده است چرا كه از وزن سنگ نيز كاسته شده بود. بنا به نظر محققان فوق و به علت اسيدي بودن آب كندوان كه PH آن در حدود 8/6 مي باشد و با در نظر گرفتن تركيب شيمايي سنگ هاي فسفاته، آب كندوان با خاصيت اسيدي خود بر روي سنگ فوق كه حاوي تركيب فسفاته مي باشد به طور (Lnvitro) تاثير مي نمايد و سبب متلاشي شدن آن مي گردد.
 
ب – قله سلطان داغي از كوهستان سهند يا زيارتگاه اسامه سپهسالار لشكر اسلام:
          كوهستان سهند پس از سبلان يكي از بزرگترين و مهمترين برجستگيهاي آذربايجان‌شرقي و از معروفترين كوههاي آتشفشاني خاموش ايران است كه در 50 كيلومتري جنوب تبريز قرار دارد و سلطان داغي در شال غربي كوهستان سهند و در شهرستان اسكو واقع شده است اين كوه بعد از قله جام داغي سهند به ارتفاع 3710 متر و قوچ گلي سهند به ارتفاع 3700 متر سومين قله سهند محسوب مي شود كه 3476 متر ارتفاع دارد اين كوه يكي از كوههاي مهم آتشفشاني سهند بوده كه در حدود ده ميليون سال پيش فعال بوده است و به علت برودت هوا و انجماد و انقباض، توده سنگها بصورت ورقه ورقه درآمده اند.
 
پ – بقعه امامزاده اسكو:
          بر روي تپه‌اي در جنوب اسكو و مشرف به شهر واقع شده، گنبدي دارد آجري و بلند كه چهار منفذ كوچك در چهر روي آن تعبيه شده است. در ورودي بقعه به دهليز كوچكي باز مي‌شود كه راهي به درون بقعه دارد و يك ضريح چوبي كهنه روي قبر امامزاده نهاده اند.
          در كنار يكي از قبور سنگ طاق مانندي موجود است كه تقريباً دو ثلث آن در خاك فرو رفته و مردم محل آنرا «سانجي داشي» و يا سنگ سرفه مي گويند و معتقدند كه بچه هايي كه سياه سرفه بگيرند اگر از زير آن سنگ عبور كنند به جهت اينكه اين سنگ دروازه اولياء ا… بوده شفا پيدا مي كنند و از جميع امراض در امان خواهند بود. طبيعت جذاب و آب معدني روستاي عنصرود:
 
ت- روستاي عنصرود:
          يكي از اقراء پرجمعيت دهستان سهند مي باشد كه داراي طبيعت جذاب و سرسبز و چشمه هاي آب معدني بوده كه بعلت عدم راه دسترسي مطلوب آنطور كه بايد و شايد در سطح شهرستان و استان شناخته نشده است و نياز به ايجاد و احداث راه مناسب به منظور توسعه صنعت توريسم دارد كه در صورت ايجاد امكانات لازم و معرفي توسط ارگانهاي ذيربط مي تواند در توسعه اقتصادي و اجتماعي قريه مذكور و قراء همجوار خيلي موثر باشد.
 
ث – پير حيدر:
          مردي زاهد و گوشه نشين كه بنوشته مرحوم آقاي كارنگ … از سمنان به تبريز آمده بعد در اسكو سكونت گزيده است، مقبره او به همراه پسرش باباشكر الله در شرق محله سوسيان در روي تپه اي قرار گرفته و اين منطقه بنام وي نامگذاري شده است، قبر پير حيدر خاكي است و كتيبه اي ندارد و يا داشته از بين رفته است. وفات پير حيدر در دوازدهم صفر 856 قمري در اسكو اتفاق افتاده است پائين تپه باغهاي باصفاست و باغ خليل اوف از آن جمله است و خليل اوف كه نامش حاج سيدرضا اسكويي و برادرش سيد حسن بود هر دو فرزندان حاج خليل و باني دبستان برادران اسكويي در اسكو هستند.
 
ج - مزار الله بنده سي:
          بر فراز تپه اي بلند در جنوب شرقي اسكو بقعه اي وجود دارد كه سابقاً گنبد خشتي داشته و اكنون فروريخته است در درون بقعه قبر سنگي ساده اي هست بدون نوشته و تاريخ فوت كه قبر متعلق به پير گمنامي است كه او را الله بنده سي «بنده خدا» مي گويند و قبر سنگي ديگري در بيرون بقعه وجود دارد كه گوينده يكي از مريدان پير است و مردم به صاحب اين قبر هم مانند ديگر بقعه اعتقاد دارد و در روزهاي متبرك به زيارت آن مي روند و نذر مي گويند.
 
چ – مسجد پايتخت :
          درست در وسط دو محله عليا و سفلي اسكو واقع شده و مسجدي كوچك و آباد بدون ستون با ديوارهاي عريض و طاق خشتي محكم و قديمي بر روي ديوار جنوب مسجد سنگ نوشته مرمريني بطول قريب يك متر و عرض شصت سانتيمتر وجود دارد.
مضمون سنگ نوشته چنين است: قال الله تبارك و تعالي ان المساجد الله و لا تدعوا مع الله احداً وفق اله سبحانه و تعالي عبدالملتجي بوفور الطاعه راغمي حاجي عوض بن اخمد. بتجديد هذالعماره شريفه المباركه بعد تخريبها. بحمدالله و سبحان و تمت به اهتمامه و جرز ذالك في شهور سنته احد و سنين بعد الالف من الهجره النبويه و در حاشيه دست راست كتيبه عبارت «لااله الا الله» «محمد رسول الله» «علي والي الله».
          با همان خط و شيوه ثلث جلي بطور برجسته كنده شده است.
از مضمون اين سنگ نوشته برمي آيد كه اين مسجد نيز در دوره استيلاي روميان يا بعبارت ديگر عساكر عثماني مانند مساجد ساير بلاد آذربايجان تخريب شده و پس از مراجعت و و هزيمت آنان دوباره توسط يكي از ثروتمندان اسكو بنام حاجي عوض بن احمد در سال 1061 هجري قمري مرمت و تجديد بنا شده است.
 
ح- مسجد جامع اسكو:
          اين مسجد كمي بالاتر از مسجد پايتخت در كنار خيابان اصلي و ميدان بزرگ اسكو واقع شده كف آن 2 متر از سطح خيابان بالاتر است. شش ستون سنگي و 12 گنبد ضربي آجري دارد سر ستونهايش سنگي مي باشد. اهل محل تاريخ بناي مسجد را همزمان با تاريخ تجديدبناي مسجد پايتخت مي دانند. بهرحال مسجدي است آباد و خوش طرح ، مفروش داير و نمونه زيبائي از سنگ معماري مساجد دوره شاهان صفويه.


موضوعات مرتبط: باويل دهكده ي رويايي

تاريخ : | | نویسنده : رضا پرویزی باویل علیایی |
.: Weblog Themes By Slide Skin:.